Inspirerende citaten in de Berlijnse straten

Rosa Luxemburg

Tijdens een fietstour door Berlijn zie je natuurlijk veel imposante bezienswaardigheden: Siegessäule, Brandenburger Tor, Reichstag, Museumsinsel en nog meer. Toch is het de moeite waard om de blik ook eens scherp te zetten op de details. Op die manier vind je de spreekwoordelijke pareltjes die – zeker als je ze op de foto zet – een blijvende herinnering aan je Berlijn-reis achterlaten.  Rijdend door de straten van Berlijn, sprongen ons een aantal inspirerende citaten in het oog, rijdend door de straten van Berlijn. We hebben ze vrij vertaald naar het Nederlands.

Berlijnse genieën

Berlijn is in de 20e eeuw zwaar getekend door ideologische conflicten, bloedige oorlogen en totalitaire waanzin. Maar anderzijds; zonder waanzin ook geen genialiteit. Althans zo zegt het onderstaande citaat van de Romeinse filosoof Seneca, dat wij aantroffen tegenover het Bode-Museum. Deze stad heeft ook bewezen een grote aantrekkingskracht op genieën te hebben. We noemen een Frederik de Grote, een Otto von Bismarck een Wilhelm von Humboldt. Niet bepaald figuranten in de wereldgeschiedenis.

Citaat van Seneca - bij Bode-Museum - in Berlijn

Zonder toevoeging van waanzin kan een genie niet bestaan

Heinrich Heine

Een genie was zeker ook Heinrich Heine (1787 – 1856). Deze dichter, journalist, politiek commentator en radicale denker van Joodse komaf kleurde met zijn vaak polemische schrijfwerk de Duitssprekende wereld in de eerste helft van de 19e eeuw. Dat Duitsland zich graag het land der dichters en denkers noemt is ook zeker te danken aan deze man. In Berlijn kom je Heine op regelmatig tegen. Zijn woorden bij de verzonken bibliotheek aan de Bebelplatz, het monument voor de boekverbranding van 1933, krijgen een profetisch karakter met terugwerkende kracht. Overigens komt dit citaat uit een werk van Heine over de boekverbranding van islamitische geschriften, waaronder de Koran.

Dat was slechts een voorspel, daar waar men boeken verbrandt, verbrandt men uiteindelijk ook mensen

Wíj krijgen geen idee, maar een idee krijgt ons, knecht ons en drijft ons de arena in, zodat we als geketende Gladiatoren voor haar vechten

Rosa Luxemburg

Deze dame behoorde tot de grote intellectuelen van haar tijd. Luxemburg (1871 – 1919) was onder meer voorvechtster van vrouwenrechten, anti-oorlogsactiviste, schrijfster en filosofe. De geschiedenis is ze vooral ingegaan als grondlegster van de Duitse communistische beweging die in de instabiele fase na de ineenstorting van het Duitse keizerrijk in Berlijn vermoord werd door extreemrechtse milities. Citaten van Rosa Luxemburg zijn bijvoorbeeld te vinden op – waar anders – de Rosa-Luxemburg-Platz. Één van haar beste:

Vrijheid is altijd vrijheid van andersdenkenden

Bertolt Brecht

Brecht (1898 – 1956) was schrijver en theatermaker met briljante teksten, vooral bekend van de Dreigroschenoper. Als overtuigd socialist koos hij ervoor na het einde van de Tweede Wereldoorlog een nieuw leven op te bouwen in Oost-Berlijn, tevens zijn laatste rustplaats. Zijn standbeeld staat op de Bertolt-Brecht-Platz, voor de ingang van het Berliner Ensemble. Hier vind je ook een paar van zijn scherpste zinnen.

Slechts zo veel waarheid blijft overeind als wij bereid zijn overeind te houden. De zege van het verstand kan uitsluitend de zege van de verstandigen zijn.

(...)de vrijheid ontstaat doordat men haar neemt. Laten dan eerst maar de vrijheid nemen om ons voor de vrede in te zetten.

Oorlog zal blijven bestaan zolang er ook maar één mens aan oorlog verdient.

Willy Brandt

Het Forum Willy Brandt aan Unter den Linden is geheel gewijd aan de man die van onschatbare waarde is geweest voor het naoorlogse Duitsland. Als burgemeester van toen nog West-Berlijn, als minister van buitenlandse zaken eind jaren zestig, als Bondskanselier in de jaren zeventig en als politiek coryfee in het laatste deel van zijn leven, heeft Willy Brandt zijn hele carrière in dienst gesteld van de Duitse hereniging en het wegnemen van spanning tussen Oost en West. Een man van grote gebaren, zoals de knieval in Warschau ter herinnering aan de opstand tegen de Duitse bezetters. Maar ook een man die zijn woorden heel zorgvuldig en mooi kon formuleren.

Mijn eigenlijke succes was, ertoe bij te hebben gedragen dat in de wereld waarin wij leven, de naam van ons land en het begrip vrede weer in een ademzucht genoemd kunnen worden.

Tijdens een fietstour van Berlijn op Maat passeren deze en andere citaten zeker de revue. Ben je zelf een mooi citaat in Berlijn tegengekomen, laat het ons weten via één van onze kanalen.